ငွေရာသီ (ဒုတိယပိုင်း)

ဆောင်းပါး သရုပ်ဖေါ် © သိန်းလှိုင် ( လှိုင်းဘွဲ့ )

အခွန်ဆောင်ရင် လိုအပ်မဲ့ ဖောင်နဲ့ တွက်ချက်ပုံ အတိုချုပ်ကို ရေးခဲ့ပြီးမို့၊ အခွန်ဆောင်ရင် အခွန် ဆောင်ငွေ လျော့နည်း စေနိုင်မဲ့ အသုံးစားရိတ်များ အကြောင်းကို

ရေးလိုပါတယ်။ အသုံးစားရိတ်များ စာရင်းကို မသွားခင် ဝင်ငွေ Income ကို၊ အဓိပ္ပါယ် သတ်မှတ်ပုံ အကျဉ်းကို အရင်ဖော်ပြ လိုက်ပါရစေ။

ဝင်ငွေကို သတ်မှတ်ရာမှာ —

အစိုးရကနေ တိတိကျကျ ဒါကတော့ဖြင့် ဝင်ငွေ မဟုတ်ဘူးလို့ မသတ်မှတ်သ၍ ရရှိလာသမျှ ဝင်ငွေအားလုံးကိုု ဝင်ငွေလို့ သတ်မှတ်ရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ အကြမ်းဖျဉ်း အားဖြင့် — Active Income အလုပ်လုပ်လို့ ဝင်တဲ့ လစာ၊ လုပ်ခနဲ့ ကိုယ်ပိုင်လုပ်ငန်းမှ ဝင်တဲ့ငွေ (Salary, wages and self employed) Portfolio ငွေကြေး ဈေးကွက်မှာ ရင်းနှီးမြုတ်နှံခြင်းဖြင့် ရရှိလာတဲ့ အတိုးငွေ၊ ဘဏ်မှာ စုဆောင်းခြင်းဖြင့် ရရှိတဲ့ အတိုးငွေ၊ အမြတ်အစွန်းများ (Dividends and interest) Passive Income အိမ်ဝယ် အိမ်ရောင်း၊ အိမ်ငှား၊ လုပ်ရာမှ ရရှိလာတဲ့ ဝင်ငွေနဲ့ ကိုယ့်မိတ်ဆွေနဲ့ စပ်တူ လုပ်ကိုင်ရာမှ ဝင်တဲ့ ဝင်ငွေ (Rental Real estate and limited partnership) Non-cash items ဥပမာ၊ ကား၊ အိမ်၊ ကွန်ပြူတာ အစရှိသဖြင့် လက်ခံရရှိတဲ့ ပစ္စည်းများ (ရရှိတဲ့ပစ္စည်းကို ကာလတန်ဘိုး ပေါက်ဈေးနဲ့ သတ်မှတ်ပြီး ဝင်ငွေအဖြစ် သတ်မှတ်ပါတယ်) ၎င်းတို့ကို ဝင်ငွေရရှိရာ နေရာများအဖြစ် သတ်မှတ်နိုင်ပါတယ်။

Deductions

Itemized Deductions ဝင်ငွေမှဖြစ်စေ၊ ဝယ်ယူ သုံးစွဲရာမှဖြစ်စေ ပေးဆောင်ရတဲ့ ပေးဆောင်ထားတဲ့ အခွန်ငွေ မှန်သမျှကို အခွန်ဆောင်တဲ့အခါ အခွန်ဆောင်ငွေ လျော့နည်းအောင် ထည့်သွင်းနိုင်ပါတယ်။ ဥပမာ။ ။ ပြည်နယ်၊ မြို ့နယ်၊ ရပ်ကွက်တို့ကို ပေးဆောင်ထားတဲ့ အခွန်ငွေ (State and local) အိမ်ခွန်ငွေ (Real property taxes) ၊ ကိုယ်ပိုင် ပိုင်ဆိုင်မှုအခွန်ငွေ (Personal property taxes) ၊ အိမ်ဝယ်ရန် ချေးယူထားတဲ့ ငွေအတွက် ပေးရတဲ့ အတိုးငွေ (Mortgage interest) ၊ ချွင်းချက်အနေနဲ့ ထုတ်ယူလို့ မရတဲ့ အခွန်ငွေ (Nondeductible taxes) တွေလည်း ရှိပါတယ်။ ဥပမာ။ ။ လူမှုဖူလုံရေးအတွက် ပေးဆောင်ထားတဲ့ အခွန်ငွေ (Social Security taxes) အမေရိကန်ပြည်တွင်းကို သွင်းယူလာတဲ့ ကုန်ပစ္စည်းများအတွက် ပေးဆောင်ရတဲ့ အခွန်ငွေ (Excise taxes) ကိုုတော့ အခွန်ဆောင်ငွေ လျော့နည်းဖို့ အတွက်ထည့်သွင်းလို့ မရပါဘူး။

Expenses

Medical expenses ကိုယ်အပါအဝင် ကိုယ့်မိသားစုဝင် အားလုံးနဲ့ ကိုယ့်အပေါ် မှီခိုတဲ့သူများ အားလုံးရဲ့ ဆေးကုသမှု၊ ကုန်ကျမှု (မျက်လုံး၊ သွားနဲ့ အခြားသော ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ ကုန်ကျမှု) Medical insurance premiums ဆေးကုသခွင့်လက်မှတ် Health insurance အတွက် ပေးဆောင်ရတဲ့ ကုန်ကျစားရိတ်၊ Long term care insurance premiums၊ ရေရှည် ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက် ကုသမှုအတွက် ပေးဆောင်ရတဲ့ ကုန်ကျငွေ၊ Qualified mortgage interest and points အိ်မ်ချေးငွေအတွက် ပေးဆောင်ရတဲ့ အတိုးငွေ၊ Investment interest ရင်းနှီးမြှုတ်နှံမှု ချေးယူငွေတွက် ကုန်ကျတဲ့ အတိုးငွေ၊ Education loan interest (Up to $ 2,500 per year)၊ ကျောင်းတက်ဖို့ အတွက် ချေးယူထားတဲ့ငွေ ( ချေးယူငွေကို ကျောင်းဖိုး စာအုပ်ဖိုးနဲ့ ကျောင်းအသုံုး စားရိတ်အတွက်ပဲ သုံးးစွဲရမှာဖြစ်ပြီး နေစားရိတ်ကိုု ထည့်သွင်းလို့ မရပါ )

Charitable contributions

အလှူငွေ ( ဖြတ်ပိုင်း မပါပဲနဲ့ဆို ဒေါ်လာ၂၅၀ အထိ ထည့်သွင်းနိုင်မှာ ဖြစ်ပြီး၊ ၂၅၀ဒေါ်လာ် အထက်ဆို ဖြတ်ပိုုင်း ရှိရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ အလှူငွေအားလုံးကို အစိုးရက တရားဝင် အသိအမှတ် ပြုထားတဲ့ အဖွဲ့အစည်းကို လှူဒါန်းဖို့ လိုပါတယ် )

Casualty and Theft Losses

သဘာဝ အန္တရာယ်ကြောင့် ပျက်ဆီးဆုံုးရှုံးတဲ့ ဆုံုးရှုံးမှုများနဲ့ ရဲ အထောက်အထားပါရှိတဲ့ ပစ္စည်း ပျောက်ဆုံုးတဲ့ငွေ။

Miscellaneous Deductions

အလုပ်သမားသမဂ္ဂကို ပေးဆောင်တဲ့ငွေ (Union dues)၊ အနိုင်ရတဲ့ငွေနဲ့ ညီမျှတဲ့ လောင်းကစား ရှုံးငွေ၊ အခွန်ဆောင်ဖို့ အတွက် ကုန်ကျငွေ (Tax preparation fees)၊ ရင်းနှီးမြှုတ်နှံမှု အတွက် ကုန်ကျငွေ (Investment expenses)၊ အလုပ်ရှာတဲ့ အတွက် ကုန်ကျငွေ။

(Job hunting fees)

Moving Expenses အလုပ်တနေရာမှ အခြားတနေရာသို့ ပြောင်းရွှေ့လုပ်ဆောင်တဲ့ အတွက် ကုန်ကျငွေ (အလုပ် နေရာသစ်မှာ အနည်းဆုံုး ၃၉ ပတ် နေထိုင် ရပါလိမ့်မယ်။)

ဖော်ပြခဲ့တာတွေ ကတော့ ယေဘုုယျ သဘောဆန်ပါတယ်။ တကယ် တွက်မယ်ဆိုုရင် ကိုုယ့်ရဲ့ဝင်ငွေပေါ် မူတည်ပြီး အသေးစိတ်ဖို့ လိုအပ်တဲ့နေရာမှာ အသေးစိတ် ရပါလိမ့်မယ်။

အမေရိကန်ရောက် မြန်မာ အလုပ်သမားများ Adjusted Gross Income (AGI) ၃၅၀၀၀ သာ ဝင်ငွေရှိမဲ့ သူများ အနေနဲ့တော့ ဖြတ်ပိုင်းတွေစုပြီး အသေးစိတ်ဖို့ မလိုပါဘူး။ အစိုးရက သတ်မှတ်ပေးထားတဲ့ Standard deduction ကိုသာသုံးဖို့ ့လိုပါတယ်။ အဲဒီသူများအတွက် Deductions ထက် Credit ကပိုပြီး အရေးကြီးပါတယ်။

အခွန်ရှင်းတမ်း ပြန်အမ်းငွေ ပိုက်ဆံ အများဆုံးပြန်ရနိုင်မဲ့ နည်းလမ်းတွေကတော့ အများစုက ကိုယ်ပိုင် စီးပွားရေးလုပ်ငန်း မရှိတဲ့အခါကျတော့ ထုတ်နုတ်စရာ ကုန်ကျစရိတ်။ အသုံးစရိတ်တွေက မရှိဘူးမဟုတ်လား၊ ဒီတော့အစိုးရက ဝင်ငွေနည်းသူတွေကို ကူညီဖို့ ရည်ရွယ်ချက်နဲ့ ဖန်တီးထားတဲ့ Tax credit program တွေကိုပဲ အားကိုး ရတော့မှာပေါ့။ တခုတော့ရှိတယ်။ မမေ့ဖို့ပါ၊ အခုနှစ်အတွင်းမှာ အလုပ်ပြုတ်လို့ အလုပ်ရှာကြတဲ့။ အလုပ်ရဖို့ အတွက် နေရာပြောင်းရွှေ့သူ မြန်မာများဟာ။ အလုပ်ရှာဖွေစရိတ်။ ပြောင်းရွှေ့စရိတ်တွေ အတွက် ထည့်သွင်းလို့ ရတယ်နော့၊ အတော်များများ ဒေါ်လာ၃၀၀၀ လောက်ကုန်ကျတယ်လို့ ကြားရတယ်၊ ဒီငွေတွေဟာ ပြန်ရမဲ့ငွေတွေ ကိုယ့်ငွေတွေ ဖြစ်တယ်ဆိုတာ မမေ့ပါနဲ့၊ သွား ကလိန်း (Claim) တဲ့အခါ လုပ်ပေးသူကို မေးဖို့ ပြောဖို့မမေ့ပါနဲ့။

Child tax credit

ကလေး ၁ ယောက်ကို ငွေ ၁၀၀၀ ပြန်ရပါမယ်၊ အိမ်ထောင်ရှိပြီး အခွန် ခွဲဆောင်သူ လင်မယားများ အများဆုံး ဝင်ငွေ ၅၅၀၀၀ အထိ သတ်မှတ်ချက် ထားပါတယ်၊ အဲဒီဝင်ငွေထက် ကျော်သွားမယ် ဆိုရင် ကလေးအတွက် ငွေမရပါဘူး၊ လူပျို (သို့မဟုတ်) အိမ်ထောင်ဦးစီးရဲ့ ဝင်ငွေ ရ၅၀၀၀အထိ သတ်မှတ်ပါတယ်၊

Child and dependent care credit (ကလေးထိန်းစရိတ်)

တချို့ မြန်မာ အလုပ်သမား များဟာ မိန်းမရော ယောကျ်ားပါ အလုပ်သွားတဲ့အခါ ကလေးကို ကလေးထိန်း ကျောင်းမှာ သွားထားရပါတယ်၊ ကုန်ကျတဲ့ ကလေးထိန်း စရိတ်ကို အစိုးရက ကိုယ့်ရဲ့ဝင်ငွေ အပေါ်မူတည်ပြီး အခုလို ပြန်ပေးပါတယ်၊ ဝင်ငွေ ၁၅၀၀၀ အောက်ရှိတဲ့ (လူပျို။ အိမ်ထောင်သည် မခွဲပါ) သူအားလုံး။ အများဆုံး ကလေး ၁ ယောက်ကို ၃၀၀၀ နဲ့ ၂ယောက်က အထက်ကို ၆၀၀၀အထိ ပြန်ရမှာဖြစ်ပါတယ်၊ ဝင်ငွေ ၁၅၀၀၀ ကျော်သူ များကိုတော့ အောက်က Table မှာဖော်ပြထားတဲ့ အတိုင်းပြန်ပေး ပါလိမ့်မယ်။

OVER                BUT NOT OVER                   APPLICABLE %
   $0                             15, 000                             35%
15000                        17,000                            34%
17,000                        19,000                          33%
19,000                          21,000                          32%
21,000                          23,000                         31%
23,000                           25,000                        30%
25,000                            27,000                         29%
27,000                               29,000                          28%
29,000                               31,000                            27%
31,000                             33,000                           26%
33,000                            35,000                         25%
35,000                            37,000                        24%
37,000                            39,000                          23%
39,000                          41,000                         22%
41,000                         43,000                        21%
43,000                       No limit                           20%

တချို့ ကလေးရှိသူများဟာ အချိန်ပြည့် ကျောင်းသားများလည်း ဖြစ်တတ်ပါတယ်၊ သူတို့အတွက် အခုလို တွက်ချက်ပါတယ်၊ အချိန်ပြည့် ကျောင်းတက်သူဟာ ဝင်ငွေ လုံးဝမရှိလို့ပဲ ဖြစ်စေ။ ဝင်ငွေနည်းနည်းနဲ့ပဲ ဖြစ်စေ။ ကလေးထိန်း စရိတ်ပြန်ရဖို့ အတွက် အနည်းဆုံး ၁လကို ၂၅၀ (ကလေး ၁ယောက်အတွက်)၊ (၂ယောက်ထက် အထက်အတွက်) ၅၀၀ ဝင်ငွေ ရှိရပါလိမ့်မယ်။

ဥပမာ။ ။ ကလေး ၁ယောက်ရှိတဲ့အချိန်ပြည့် ကျောင်းသားတဦးဟာ။ ကလေးထိန်း စရိတ် ၁နှစ်ကို ၄၀၀၀ ကုန်ကျပြီး။ ဝင်ငွေ ၂၄၀၀၀ ရှိတယ်ဆိုကြပါစို့၊ ပြန်ရမဲ့ငွေကို အခုလို တွက်ချက်နိုင်ပါတယ်။

ကလေးထိန်း ကုန်ကျစရိတ် ………………………………… ၄၀၀၀

ကလေး ၁ယောက်အတွက် အမြင့်ဆုံး ပြန်ရမည့်ငွေ ……… ၃၀၀၀

ပြန်ရမဲ့ ရာခိုင်နှုန်း (အထက်ပါ ဇယားကိုကြည့်ပါ) x ၃၀%

……………………

ပြန်ရမဲ့ငွေ ၉၀၀ ဖြစ်ပါတယ်။

အထက်က ဥပမာမှာ ကုန်ကျစရိတ်က ၄၀၀၀ ဖြစ်ပေမဲ့။ ၄၀၀၀ကို မယူပါဘူး၊ ကလေး ၁ယောက် အတွက် အမြင့်ဆုံး ပြန်ရမဲ့ငွေ ၃၀၀၀ ကိုသာ ၃၀ ရာခိုင်နှုန်းနဲ့ မြှောက်ပြီး ကလေးထိန်း ကုန်ကျစရိတ်ကို ပြန်ရမှာ ဖြစ်ပါတယ်၊ ကလေး ၂ယောက် အထက်ဆိုရင် အမြင့်ဆုံး ပြန်ရမဲ့ငွေ (Credit) ၆၀၀၀ကို ၃၀ ရာခိုင်နှုန်းနဲ့ မြှောက်ပါ၊ ၁၈၀၀ ပြန်ရပါလိမ့်မယ်၊ ပြန်ရငွေ ပမာဏနဲ့ ရပုံလေးတွေ သိပြီဆိုရင် သူ့ရဲ့စည်းမျဉ်း စည်းကမ်းများကိုလည်း သိဖို့ လိုပါလိမ့်ဦးမယ်။

ဥပမာ။ ဘယ်သူ့ကို မိမိရဲ့ကလေး အဖြစ်။ မှီခိုသူအဖြစ် ထည့်သွင်းနိုင်မလဲ ဆိုတဲ့ သတ်မှတ်ချက်များ ပေါ့၊ မြန်မာ အများစုမှာ ငွေပြန်ရလို ဇောနဲ့ စည်းကမ်းများကို မသိပဲ ကိုယ့်ကလေး သူများပေး claim သူများကလေး ကိုယ်ယူ claim လုပ်တဲ့အခါ အစိုးရနဲ့ ပြဿနာ တက်ရတတ်ပြီး Tax ဖိုင် claim ခွင့် ၄။ ၅။ ၆နှစ် အပိတ်ခံရသလို။ ကြီးလေးတဲ့၊ ဒါဏ်ငွေများလည်း အရိုက်ခံကြရတယ် မဟုတ်လား။ ဒီတော့ စည်းမျဉ်းတွေကို သိရင် ရှောင်ပြီးကွင်းပြီး ငွေတွေ ပြန်ရနိုင်မယ်လေ၊ ဒီသဘောပါ။

Qualifying Child (ကလေးအဖြစ် ထည့်သွင်းခွင့် စည်းကမ်း)

မိမိရဲ့ကလေး အဖြစ်။ မှီခိုသူအဖြစ် မိမိရဲ့ နာမည်အောက်မှာ ထည့်သွင်းမယ်ဆိုရင် —

Relationship Test

ကလေးဟာ မိမိရဲ့ကလေး၊ မယားပါ၊ လင်ပါ၊ မွေးစားကလေး၊ (သို့မဟုတ်) ကိုယ့်ရဲ့ ညီအကို မောင်နှမ တဝမ်းကွဲ၊ (သို ့မဟုတ်) တနည်းနည်းနဲ့ ဆွေမျိုးတော်စပ်သူ ဖြစ်ရပါမယ်။

Domicile Test

ကလေးဟာ ကိုယ်နဲ့အတူ အခွန်ဆောင်တဲ့ နှစ်ရဲ့ အနည်းဆုံး ၆လ အတူ နေထိုင်မှုရှိရပါမယ်။

Age Test

ကလေးဟာ အသက်၁၉နှစ် အောက်၊ သို့မဟုတ် အသက်၂၄နှစ် အောက်။ အချိန်ပြည့် ကျောင်းသားဖြစ် ရပါမယ်၊

Joint return test

ကလေးဟာ သူ့ရဲ့ အိမ်ထောင်နဲ့တွဲပြီး အခွန်ဆောင်ထားခြင်း မရှိရဘူး။ ဆိုလိုတာက သူ့မိဘနှင့် အတူ Tax Claim ထားခြင်း မရှိရဖူး။

Citizenship Test

မှီခိုသူဟာ အမေရိကန်၊ ကနေဒါ၊ မက္ကဆီကို နိုင်ငံသား (သို့မဟုတ်) အမေရိကန်နိုင်ငံမှာ အမြဲတမ်း နေထိုင်ခွင့် ရှိသူက မွေးစားတဲ့ ကလေးဖြစ်ရပါမယ်။

Self Support Test

ကိုယ့်ရဲ့ မှီခိုသူအဖြစ် ထည့်သွင်းမဲ့ ကလေး (သို့မဟုတ်) မှီခိုသူဟာ သူ့ရဲ့ စားဝတ်နေရေး ကုန်ကျစရိတ်ရဲ့ တဝက်ကို သူ့ ဘာသာ ကုန်ကျတယ်ဆိုရင်၊ မှီခိုသူအဖြစ် မထည့်သွင်းနိုင်ပါဘူး။ မှတ်ချက်။ ။ ကလေးကို မှီခိုသူ အဖြစ်ထည့်သွင်းသူဟာ ကလေးရဲ့ မိဘအရင်း ဖြစ်မယ်ဆိုရင် Personal dependency exemption ၁ယောက်ကို ၃၅၀၀ ကိုယ့်ရဲ့ ဝင်ငွေမှ ထုတ်နှုတ်ခွင့် ရှိမှာဖြစ်ပါတယ်။

Qualifying Relative (မှီခိုသူအဖြစ် ထည့်သွင်းခွင့် စည်းကမ်း)

အထက်က သတ်မှတ်ချက်နဲ့ မညီတဲ့ ကလေးအနေနဲ ့အခု ဖော်ပြမဲ့ သတ်မှတ်ချက်တွေနဲ့ ညီညွတ်နေမယ် ဆိုရင်၊ အခွန်ဆောင်သူ အနေနဲ့ သူတို့ကို မှီခိုသူအဖြစ် ဆက်လက် ထည့်သွင်းနိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။

Relationship or member of household Test

မှီခိုသူဟာ ကိုယ့်ရဲ့ကလေး။ ဆွေမျိုးဖြစ်စရာ မလိုပါဘူး၊ ကိုယ့်အိမ်မှာ ကိုယ်နဲ့အတူ ၆လ အထက်အတူ နေပြီး၊ သူ့အတွက် ကိုယ်က ထောက်ပံ့ပေးထားမယ် ဆိုယင် မှီခိုသူ အဖြစ်ထည့်သွင်း နိုင်ပါတယ်။

Gross Income Test

မှီခိုသူအဖြစ် ထည့်သွင်း ခံရမဲ့သူရဲ့ ၁နှစ်တာ ဝင်ငွေဟာ ၃၅၀၀ ထက်ကျော်လို့ မရပါဘူး၊

Support Test

မှီခိုသူဟာ ကိုယ့်ကိုယူပြီး အခွန်ဆောင်မဲ့သူရဲ့ ထောက်ပံ့မှုကို တဝက်ကျော် လက်ခံရရှိဖို့ လိုပါတယ်။

Joint return test

မှီခိုသူဟာ တဦးဦးနဲ့့တွဲပြီး အခွန်ဆောင်( Tax Claim )ထားခြင်း မရှိရဘူး၊

Citizenship Test

အမေရိကန် နိုင်ငံသား (သို့မဟုတ်) အမေရိကားမှာ တရားဝင် နေထိုင်ခွင့်ရှိသူ ဖြစ်ရပါမယ်။

အခုလို စည်းကမ်းတွေကို သိထားပြီ ဆိုရင် အစိုးရဆီ မိမိဆောင်ထားတဲ့ တနှစ်တာ အခွန်တော်ငွေထဲက Tax Claim ပြီး ငွေများများ ပြန်လိုချင်တဲ့ မြန်မာ အလုပ်သမားများ အဖို့ ဘာလုပ်ရမလဲ ဆိုတာ အနည်းငယ် မှန်းဆလို့ ဖြစ်လာပါ လိမ့်မယ်၊ အခြားသူရဲ့ ကလေးကို ယူပြီး Claim ချင်ရင် လိပ်စာပြောင်းထားဖို့ လိုပါလိမ့်မယ်။ ကလေးက ကျောင်းတက်တယ် ဆိုရင် ကျောင်းကို ကိုယ့်လိပ်စာနဲ့ အပ်ထားဖို့ လိုပါလိမ့်မယ်၊ ဒီ၂ချက်ကို ပြင်ဆင် ထားမယ်ဆိုရင်ပဲ ကိုယ့်အတွက် လုံလောက်ပါပြီ၊ ဒါမှ မဟုတ်ရင်တော့ ဗဟိုအစိုးရရဲ့ သံသယရှိမှု စစ်ဆေးခြင်းကို ခံရပါလိမ့်မယ်။

နောက်ထပ် ငွေရမဲ့ တနေရာကတော့ Earned Income Credit (EIC) လို့ခေါ်တဲ့။ ဝင်ငွေနည်းတဲ့ သူတွေကို အစိုးရက ကူညီတဲ့ ငွေပဲဖြစ်ပါတယ်။

EIC ရရှိဖို့ အတွက် အခွန်ဆောင်သူတိုင်း အောက်ပါအချက်များနဲ ့ပြည့်စုံမှု ရှိရပါမယ်၊

  • အလုပ်လုပ်ပြီး အလုပ်က ဝင်တဲ့ဝင်ငွေ ဖြစ်ရပါမယ်၊
  • ကလေးမရှိတဲ့ သူအတွက် စုစုပေါင်း ၁နှစ်တာ ဝင်ငွေဟာ ၁၂ ၈၈၀ ဒေါ်လာ အောက်ဖြစ်ရပါမယ်၊
  • အိမ်ထောင်သည်၊ ကလေးမရှိရပါဖူး၊ အတူတွဲပြီး အခွန်ဆောင်သူရဲ့ ဝင်ငွေဟာ ၁၅၈၈၀ အောက်သာ၊
  • ကလေး ၁ဦး ရှိမယ်ဆို၊ ဝင်ငွေ ၃၈၆၄၆ ဒေါ်လာသာ ရှိရပါမယ်၊
  • ကလေး ၁ဦး ထက်မက ရှိပြီး၊ အိမ်ထောင်သည်နဲ့ အတူတွဲမယ်ဆိုရင် ၄၁၆၄၆ သာ၊
  • ကလေးရဲ့ လူမှုဖူလုံရေး နံပါတ် ( Social Security Number ) ရှိရပါမယ်။
  • အိမ်ထောင်သည်၊ အတူမတွဲပဲ၊ ခွဲပြီး အခွန်ဆောင်မယ် ဆိုရင် မရဘူး၊ တွဲပြီး ဆောင်ရပါမယ်။
  • အမေရိကန်နိုင်ငံသား (သို့မဟုတ်) တရားဝင် အခြားနိုင်ငံသား ဖြစ်ရမယ်။
  • နိုင်ငံခြားမှာ သွားရောက် အလုပ် လုပ်ကိုင်ရာမှ ရရှိတဲ့ ဝင်ငွေ မဖြစ်ရဘူး။
  • ရင်းနှီးမြုတ်နှံမှုမှ ရရှိတဲ့ ဝင်ငွေဟာ ၂၉၅၀ ဒေါ်လာထက် မပိုရဘူး။
  • ထည့်သွင်းမဲ့ ကလေးဟာ အထက်မှာ ဖော်ပြခဲပြီးဖြစ်တဲ့ အချက်များနဲ့ ကိုက်ညီမှု ရှိရပါမယ်
  • ထည့်သွင်းတဲ့ ကလေးကို အခြားတယောက်ဆီမှာ ထည့်သွင်းခွင့် မတော့ရှိဘူး။
  • အခွန်ဆောင်သူဟာ အနည်းဆုံး အသက် ၂၅နှစ် နဲ ့၆၅နှစ်ကြားမှာ ရှိရပါမယ်။
  • အခွန်ဆောင်သူဟာ အခြား အခွန်ဆောင်သူ တဦးရဲ့ မှီခိုသူအဖြစ် ထည့်သွင်း အခွန်ဆောင်ခြင်း မရှိရဘူး
  • အမေရိကန်နိုင်ငံ အတွင်းမှာ ၆ လကျော် နေထိုင်သူ ဖြစ်ရပါမယ်
  • ဝင်ငွေဟာ အတိုး၊ ရှယ်ယာ၊ ပင်စင်၊ လူမှုဖူလုံရေး အတွက်ရရှိတဲ့ငွေ၊ မိန်းမနဲ့ ကလေး ထောက်ပံ့ကြေး က ရရှိတဲ့ငွေ၊ အလုပ်လက်မဲ့ ထောက်ပံ့ကြေးငွေ၊ မိဘကို စောင့်ရှောက်မှုက ရရှိတဲ့ ဝင်ငွေနဲ့ စစ်ပြန်များ အတွက် ပေးတဲ့ ထောက်ပံ့ကြေးငွေ မဖြစ်ရပါဘူး။

စည်းကမ်းချက်တွေ များလွန်းလို့ မကြောက်သွားပါနဲ့ဦး၊ ကျနော်တို့ မြန်မာအများစုဟာ ဖော်ပြခဲ့တဲ့ စည်းကမ်းများနဲ့ အားလုံး ကိုက်ညီမှု ရှိနိုင်တဲ့ အတွက် ပြန်ရကြတာ များပါတယ်၊ တချို ့မသိတဲ့ သူတွေလောက်သာ ကျန်နေခဲ့တာပါ။

ပြန်ရမဲ့ငွေကို အခုလို တွက်ချက် ကြည့်နိုင်ပါတယ် —

ဖော်ပြလိုက်တဲ့ ဇယားအတိုင်း ငွေပြန်ရ ပါလိမ့်မယ်၊ ဇယားကိုကြည့်ပါ၊

အထက်က ဇယားမှာ သတိပြုရမဲ့ အချက်က ဖော်ပြထားတဲ့ ဝင်ငွေဟာ Adjusted Gross Income သာ ဖြစ်ပါတယ်၊ ကိုယ့်ရဲ့ဝင်ငွေ စုစုပေါင်း Gross Income မဟုတ်ပါဘူး၊ Gross Income စုစုပေါင်း ဝင်ငွေထဲက မှီခိုသူအတွက် ထုတ်နှုတ်ခွင့်ရှိတဲ့ ငွေနဲ့ ဖြတ်တောက်ခွင့်ရှိတဲ ့အသုံးစရိတ်များကို နှုတ်ပြီးမှသာ Adjusted Gross Income ကိုရောက်မှာပါ၊ အရင် ဆောင်းပါးမှာ ဖော်ပြခဲ့ပြီးဖြစ်တဲ့ တွက်နည်းကို သတိရအောင် ထပ်တွက် ပေးလိုက်ပါမယ်။

စုစုပေါင်းဝင်ငွေ Gross Income ၄၀,၀၀၀

အစိုးရ သတ်မှတ်ပေးထားတဲ့ ထုတ်နှုတ်ခွင့် ရ၈၅၀ (အိမ်ထောင်ဦးစီး) လူပျို ၅၃၅၀ ( Standard Deduction )

Exemption မှီခိုသူအတွက် ထုတ်နှုတ်ခွင့် (၂ယောက်) ရ၀၀၀

မိမိရဲ့ Adjusted Gross Income က ၂၅ ၁၅၀

မိမိပြန်ရမဲ့ Earned Income Credit က။ ကလေး ၁ယောက်နဲ ့ဖြစ်တဲ့အတွက် ၁၄၀၉ ဖြစ်ပါတယ်၊

ဥပမာ တွက်နည်းပါ။

Earned Income Credit ကို။ နှစ်ကုန်မှ တလုံးတရင်းတည်း ပြန်ယူတာမျိုး မဟုတ်ပဲ။ ကိုယ့်ရဲ့ တပတ်စာ၊ သို့မဟုတ် ၂ပတ် တခါ ရတဲ့ လစာဝင်ငွေနဲ့အတူ ကြိုယူထားချင်လည်း ဖြစ်ပါတယ်၊ Advance Earned Income Credit လို့ ခေါ်ပါတယ်၊ ကိုယ့်ရဲ့ အလုပ်ရှင်ဆီမှာ W5 Form ကိုမေးပြီး ဖြည့်ပါ၊ အစီအစဉ်က အသစ်ဖြစ်တဲ့ အတွက် (၂၀၀၈ ခုနှစ်ကမှ စတာပါ) တချို ့အလုပ်ရှင်တွေ မသိသေးပါဘူး၊ www.irs.gov မှာ ဖောင်ကို ယူဖြည့်ပြီး အလုပ်ရှင်ကို ပေးလို့ ရပါတယ်၊ လိုအပ်တဲ့ စည်းကမ်းချက်တွေက အတူတူပါပဲ။ သဘောက အပတ်စဉ် ကိုယ့်ကိုပေးသွားမဲ့ ငွေဟာ အခွန်လွတ် ဖြစ်ပါတယ်။

နောက်ထပ်ငွေ အမှန်အကန်များများ ပြန်ရမဲ့နေရာ ကတော့ အသက်ကြီးလို့ ပင်စင် ယူတဲ့အခါ သုံးစွဲဖို့ စုဆောင်းထားတဲ့ ငွေစုမှု အတွက် အစိုးရက အကူအညီ ပေးတဲ့ငွေ ဖြစ်ပါတယ်၊ ဝင်ငွေနည်းသူတွေ အတွက်ပဲ ပြန်ရမဲ့ အစီအစဉ် ဖြစ်ပါတယ်၊ ငွေစုတဲ့အခါ အောက်ပါ နေရာများမှာ စုဖို့ လိုပါတယ်။

Traditional or Roth IRA

Simple IRA

401 (k), including designated Roth 401 (k)

403 (b), including designated Roth 403 (b)

Salary reduction SEP

Governmental 457 plan

Section 501 (c) (18) plan

ကိုယ့်ရဲ့ဝင်ငွေ ( Adjusted Gross Income ) နဲ့ Filing Status ပေါ်မူတည်ပြီး ၅၀၊ ၂၀၊ ၁၀ ရာခိုင်နှုန်း အစရှိသဖြင့် ပြန်လည် ရရှိသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်၊ Adjusted Gross Income ၁၆၀၀၀ ရှိတဲ့ လူလွတ် အခွန်ဆောင်သူနဲ့ ၃၂၀၀၀ ရှိတဲ့ အိမ်ထောင်သည် အခွန်ဆောင်သူများ အနေနဲ့ Credit ၅၀ ရာခိုင်နှုန်း။ အများဆုံး ၂၀၀၀ ဖြစ်ပါတယ်။

ဥပမာ။ ။ မိမိရဲ့ (Adjusted Gross Income) ၀င်ငွေက ၁၆ ၀၀၀၊ စုငွေက ၂၀၀၀ ဆိုရင် ၁၀၀၀ (၅၀% x ၂၀၀၀)၊

အခြားသော Credit များကို အထက်မှာ ဖော်ပြပြီးဖြစ်တဲ့ အတွက် ဒီနေရာမှာ အတိုချုပ်ပြီးပဲ သတိရအောင် ပြောလိုက်ပါ့မယ်။

  • ကိုယ့်မှာ အိမ်ရှိရင် အိမ်အတွက် ပေးထားတဲ အခွန်ငွေကို ပြန်ရမယ်။
  • အိမ်ဝယ်ဖို ့ချေးယူတဲ့ ငွေအတွက် ပြန်ပေးရတဲ့ အတိုးအတွက် ပြန်ရမယ်။
  • ကျောင်းတတ်ဖို့ ချေးယူထားတဲ့ ငွေအတွက် ပြန်ပေးရတဲ့ အတိုးငွေကို ကိုယ်ဝင်ငွေပေါ် မူတည်ပြီး ၂၅၀၀ အထိ ပြန်ရမယ်။

အိမ်ထောင် ကွဲနေသူများ၊ ကိုယ့်ရဲ့ ခင်ပွန်း (သို့မဟုတ်) မိန်းမက ဝင်ငွေ အရမ်းများလို့ ငွေပြန်မရနိုင်ဘူး ဆို၊ ဝင်ငွေနည်းတဲ့ မိန်းမ (သို့မဟုတ်) ခင်ပွန်းကို ထောက်ပံ့ကြေး (Alimony) ၂ ဦး သဘောတူ ပေးလိုက်ပါ၊ အဲဒီလို ပေးလိုက်ခြင်းဖြင့် ဝင်ငွေများသူရဲ့ ငွေကို လျော့နည်းစေမှာ ဖြစ်ပြီး။ ငွေပြန် ရနိုင်ပါလိမ့်မယ်၊ တဖက်မှာလည်း ဝင်ငွေမြင့်ပြီး ပြန်ရ လာနိုင်စရာတွေ ရှိပါတယ်၊ အခြေအနေ အပေါ် မူတည်ပါတယ်၊ အခု ကျနော် ဖော်ပြခဲ့သမျှ တွေဟာ ကိုယ်ပိုင် စီးပွားရေး လုပ်ငန်းလုပ်သူများ အနေနဲ့တော့ အသုံး သိပ်မဝင်နိုင်ပါဘူး၊ ဝင်ငွေနည်းတဲ့ ကော်လံပြာ အလုပ်သမားများ အတွက်ပဲ ရေးတာဖြစ်ပါတယ်။ နှစ်သစ်မှာ ပျော်ရွှင်ချမ်းမြေ့နိုင်ကြပါစေ။

ကျော်ငြိမ်းမိုး

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here